admin

Quá trình tự làm sạch nguổn nước sông, hồ

Lý thuyết xây dựng

Nguồn nước
Nước là nguồn tài nguyên rất cần thiết cho sự sống trên trái đất. Nó tồn tại trong khắp sinh quyển: trong các thuỷ vực, trong không khí, trong đất và trong tất cả các cơ thể sống. Tài nguyên nước là tổng lượng nước tạo nên thuỷ quyển, tồn tại dưới mọi trạng thái: lỏng, rắn, hơi… Mọi địa điểm tích trữ nước nằm trên bề mặt hoặc dưới lòng đất đều được coi là’ các thuỷ vực. Theo sự tồn tại người ta chia nguồn nước thành hai loại: nguồn nước dưới đất (nước ngầm) và nước bề mặt. Tổng trữ lượng tài nguyên nước trong tự nhiên tại một thời điểm đánh giá nào đấy là 1,45 tỷ km3 và sự phân bố của nó nêu trong bảng 4.8.
Bảng 4.8. Phân bố nước trên trái đất

Quá trình tự làm sạch nguổn nước sông, hồ 1

Trong tổng trữ lượng tài nguyên nước, nước biển và đại dương chiếm 94,2% và bao phủ gần 3/4 bề mặt trái đất với độ sâu trung bình gần 4000 m. Nước biển và đại dương mặn (độ mặn 3,5%), khả năng sử dụng cho cấp nước sinh hoạt và sản xuất hạn chế. Tuy nhiên đại dương đóng vai trò lớn trong điều hoà khí hậu vĩ mô, cân bằng điều kiện sinh thái trên phạm vi toàn cầu, môi trường sống cho các loài hải sản, phục vụ giao thông vận tải biển,…

a) Nguồn nước dưới đất
Khắp nơi trên trái đất, nước thường xuyên bay hơi. Sau đó nó được ngưng tụ thành mây và trở lại mặt đất dưới dạng mưa, sương, sương mù hoặc tuyết. Một phần nước mưa tích tụ trong đất xốp tạo thành nước ngầm. Phần nước này nằm trên quyển đá, tạo thành các tầng và ngăn cách nhau bằng các tầng chứa nước. Tầng chứa nước là một thể đá hay đất có thể bão hoà và vận chuyển được nước. Các tầng này thường được gọi là các tầng địa chất thuỷ văn. Đó là các loại cuội sỏi, cát, á cát… Trong tầng cách nước, các vật liệu địa chất không vận chuyển được nước hoặc độ thấm của nó rất nhỏ. Nước ngầm nói trên còn được gọi là nước trọng lực, có dòng chảy hoặc không có dòng chảy. Ngoài loại nước ngầm có nguồn gốc từ khí quyển, còn có các loại nước ngầm trầm tích nguồn gốc từ biển, nước nguyên sinh có nguồn gốc mácma và nước thứ sinh có nguồn gốc biến chất.
Nước dưới đất bao gồm nước thổ nhưỡng (nước trong tầng đất canh tác) và nước ngầm. Sơ đồ các tầng nước ngầm được nêu trên hình 4.5.

Quá trình tự làm sạch nguổn nước sông, hồ 1

Hình 4.5: Sơ đồ phân bô’ các dạng nước dưới đất

b) Nguồn nước mặt lục địa
Trên phạm vi lục địa, nước mặt bao gồm nước băng tuyết ở các địa cực, núi băng (chiếm 98,83% trữ lượng nước mặt lục địa), nước hồ (1,15%), nước đầm lầy (0,015%) và nước sông suối (0,005%).
Hồ là những lòng chảo trong đất liền bị ngập nước. Tuỳ theo các điều kiện địa chất, địa lý và khí hậu khu vực mà có rất nhiều loại hồ khác nhau. Phổ biến rộng rãi nhất là các đầm và hổ nhỏ.
Ngoài hồ tự nhiên, trên lục địa người ta còn xây dựng đến hơn 10 nghìn hồ chứa nước nhân tạo nhằm mục đích giải quyết các nhu cầu sử dụng nguồn nước mặt (điểu tiết, khai thác dòng chảy các sông). Hồ Hoà Bình trên sông Đà của nước ta có dung tích dự trữ nước 9,5 tỷ m3 (thường xuyên là 5,6 tỷ), sản xuất 7,8 tỷ kwh điện/năm.
Lưu lượng nước trong các sông thường dao động rất mạnh. Nói chung nó phụ thuộc vào các điều kiện địa lý và điều kiện khí tượng như: lượng mưa, nhiệt độ không khí… Các mùa mưa và mùa tuyết tan thường làm cho lượng nước trong sông tăng đột ngột và hay gây lũ lụt.
Chất lượng nước sông phụ thuộc vào đặc điểm của lưu vực bổ cập nước. Các vùng chứa nhiều đất đá tính thấm kém thì nước đục và mềm do các hạt mịn (vô cơ và hữu cơ) bị cuốn theo và khó lắng đọng. Vùng lưu vực nhiều đá vôi, đá phấn thì nước trong và cứng. Nước chảy qua vùng đồi trọc không cây cối sẽ rửa trôi, cuốn theo hầu hết các thành phần trong đất.
Các sông Việt Nam có diện tích lưu vực hơn 2000 km2, được chia thành 16 lưu vực, trong đó 10 lưu vực, có diện tích rộng hơn 10.000 km2, chiếm 80% diện tích cả nước, 70% nguồn nước và hơn 80% tống dân số. Các lưu vực sông lớn nhất là đồng bằng sông Mê Kông và đồng bằng sông Hồng – sông Thái Bình, bao gồm một nửa lãnh thổ cả nước. Lượng nước các sông chính được nêu trong bảng 4.9.
Bảng 4.9. Lượng nước ở một số lưu vực sông chính

Quá trình tự làm sạch nguổn nước sông, hồ 1

 

Related Posts